U krijua një diskutim mbi një vëllim poetik me përmbajtje erotike, i cili u vlerësua me një çmim letrar nga Biblioteka Kombëtare. Përtej vlerave letrare apo mungesës së tyre në librin në fjalë (nuk e kam lexuar dhe s'mendoj ta lexoj), mendoj se harrohet apo keqkuptohet funksioni i letërsisë në shoqëri.

Diskutohet përgjithësisht në rrafsh estetik në nivel profesionistësh, ka apo s'ka vlera letrare, është apo jo poezi e arrirë, estetika e gjëra të këtij lloji krejtësisht teorike. Profesionistët e fushës, në kësi rastesh harrojnë ose largohen nga qëllimi parësor i letërsisë, siç largohet një mjek nga funksioni parësor që i takon të ketë kur fillon e merret me kirurgji estetike në vend që ta dërgojë pacientin tek psikologu që ta ndihmojë me problemet e vetbesimit.

Letërsia nuk ka për detyrë të argëtojë njerëzit dhe vetëm kaq, por t'i edukojë njerëzit përmes argëtimit. Njeriu është gjitar dhe kush studion kafshët e di shumë mirë që të gjithë të vegjlit e gjitarëve mësojnë nëpërmjet lojës, pra argëtimit. Shembulli më i mirë për këtë janë përrallat; Tek "Njëmijë e Një Net" shohim një mbret të tradhtuar, të zhgënjyer e të tërbuar, i cili ka humbur arsyen dhe është ndërsyer kundër grave të gjithë botës dhe i tmerruar nga mundësia se mund të tradhtohet përsëri martohet çdo natë me një vajzë të cilën e vret në mëngjes. Pastaj vjen Shehrazadja e guximshme, e cila i jep vehtes detyrën të shpëtojë gratë e tjera dhe të shërojë mbretin e saj. E kështu, e dimë se ç'bëri dhe se si përfundoi, duke e kthyer mbretin nga një kafshë gjakatare të frikësuar në një bashkëshort të dashuruar. Magjia e vërtetë e këtyre përrallave nuk janë personazhet magjikë e të jashtëzakonshëm, nuk janë aventurat e pabesueshme e sigurisht as pallatet e shkëlqueshme; këto janë mjetet që përdor tregimtarja e talentuar për të argëtuar mbretin dhe për të mbajtur gjallë interesin e tij, duke fituar kohë për tē jetuar e për të kryer detyrën. Magjia e vërtetë e këtyre përrallave është ndryshimi i mentalitetit të mbretit, me anë të argëtimit. Është një metaforë gjeniale e funksionit emancipues të letërsisë, mundësisë që letërsia ka t'i bëjë njerëzit të kuptojnë pa ia shpjeguar drejtpërdrejtë, që do të shkaktonte reagim dhe kundërveprim, por me anë të shëmbëlltyrave, duke e bërë lexuesin të shohë tek personazhet e përshkruara një pjesë të tijën, duke i thënë që shiko, dikush tjetër që ngjan me ty ka kaluar këtë situatë të ngjashme me tënden dhe e ka zgjidhur kështu, sepse kjo ishte mënyra më e mirë për këtë, këtë dhe atë arsye. 

Një përrallë tjetër,"Kësulkuqja" (mos qesh), i tregon vajzave në moshën e adoleshencës, kureshtare siç janë për të zbuluar botën përreth dhe për të shijuar lulet e pyllit të jetës se, në këtë pyll ka edhe ndonjë ujk të keq që mbase të lajkaton me fjalë të bukura dhe të shtyn të provosh dëshirat e kënaqshme që të lindin natyrshëm prej moshës, por ky ujk nuk ka për qëllim lumturinë tënde siç betohet, përkundrazi, ti s'i intereson aspak, ai do vetëm të shuajë urinë e tij. Dhe po ta pyesësh gjyshen do të të tregojë se edhe atë e ka kafshuar një ujk i tillë dikur, deri sa erdhi gjahtari zemërmirë dhe e mori për grua, domethënë e shpëtoi nga ujku, i cili do të bëhet edhe mburoja jote po t'ia dëgjosh fjalën. Dhe kur vajzat e kanë dëgjuar këtë tregim, kur rriten dhe bëhen kureshtare për ndjesitë e reja, sapo shohin që dikush i nxit drejt këtyre dëshirave e kuptojnë që bëhet fjalë për një ujk të keq dhe si rregull zbrapsen e mbrohen. Pra përralla ka qenë një lloj vaksine për ta mbrojtur vajzën e re nga rreziqet e përfituesve të pamëshirshëm. Në përgjithësi pastaj për të gjitha përrallat. 

Pra letërsia, sipas asaj si e shoh unë, ka për detyrë të shpjegojë gjërat e rëndësishme me anë të argëtimit. Prandaj ana estetike ka rëndësi, se thuajse askush nuk e lexon deri në fund një libër që nuk të bën kureshtar dhe nuk të argëton, por nga ana tjetër, heqja dhe harrimi i thelbit të letërsisë dhe diskutimi i librave vetëm mbi bazën estetike është kirurgji palstike në një trup të drobitur. 

Tani për erotikën, ose për letërsinë erotike.

Erotikë për mua është një tekst që flet për seksin, jo si përshkrim fizik i mekanikës, por si përjetim. Për shembull, kur përshkruhet akti si i tillë duke treguar si u zhvesh, si e tërhoqi, si e shtrëngoi e si e kapi,kjo është pornografi, ndërsa kur përshkruhet si e përjeton ai apo ajo kur ajo apo ai e kap e e shtrëngon e e tërheq e e zhvesh, çfarë mendon, çfarë i kujtohet, çfarë ndjen, etj., kjo është erotikë. Kushdo që ka bërë ndonjëherë seks e di fare mirë që gjatë seksit mendjs ngs s'të fluturon.

Vargjet më erotike që personalisht kam lexuar kanë qenë nga Lukreci dhe ishin pak a shumë kështu:

..kur bashkoheshin nëpër lëndina

Duke iu nënshtruar epshit përvëlues apo forcës përdhunuese...

Me pak fjalë të thjeshta pra Lukreci e përshkruan edhe aktin e edhe gjendjen psikologjike të të përfshirëve në akt, pa përmendur as organe, se të gjithë i kemi e pa bërë as rindërtimin e vendngjarjes, se të gjithë e dimë si bëhet seksi, edhe kush s'e ka bërë. Skenat erotike në letërsi duhet të jenë në funksion të diçkaje, se tek e fundit edhe trupi është mjet shprehjeje, por jo të përshkruhen organet e ngjarjet vetëm e vetëm për të përshkruar organet e ngjarjet. Ka një pse e gjitha dhe kjo pse e dallon erotikën nga pornografia. Kështu e mendoj unë, pak a shumë.

118 Komente

"Kushdo që ka bërë ndonjëherë seks e di fare mirë që gjatë seksit mendjs ngs s'të fluturon."

 

Epike. smiley

 

Kushdo që s'ka bërë ndonjëherë seks ose kushdo qe ben vazhdimisht seks, e di fare mirë qe mendja i rri vetem tek seksi ose i fluturon mendja vetem rreth e perqark seksit.

                                                                                                                  Tragjikesmiley

                                                                                                               i Modhismiley

 

"Njeriu është gjitar dhe kush studion kafshët e di shumë mirë që të gjithë të vegjlit e gjitarëve mësojnë nëpërmjet lojës, pra argëtimit."

Biologjike !

(Cen Durim-modhi)

Po nuk shkon perpara shoqeria me llogjiken e Edmond Tupes dhe Mirela Vrimes. Dje ne emision te Fevziut Tupja tregoi :

Nje qift , rreth 35 vjec mosha e tyre,  kishte problem me seksin. Kishin shku nga kishin shku dhe nuk kishin gjet derman. Nje dite psikologu, se sipas tij kishin shku dhe te psikologu*, i pyeti : 

- E keni lexu fjalorin erotik te Edmond Tupes ? 

Pergjigjia ishte negative. Psikologu u rekomandoi leximin e librit. Mbas 2 muajsh i pyeti serish si po u shkonin punet.

- Tani, mbas leximit te librit, e kemi zgjidhur problemin.

Shkurt : na mbyten sharlatanet. Tupja i Mirela Vrimes  rekomandon leximin e fjalorit erotik per problemet qe mund te keni me seksin, njelloj si ky psikopati yne i peshkut qe rekomandon pirjen e vitalit per te sheru kancerin dhe rritjen e inteligjences.

* Ylli Pango i mbertheckave mund te ishte nje prej tyre

sa i bukur është naiviteti kur shoqërohet me një shpresë pjekurie!

"sa e bukur eshte fejesa, parathenie e lumturise !"...smiley

(i modhi...aka, parodistet e Vlores)

po mir o lla, si flet per Vrimen e Rites pa e lexuar? Kjo eshte njelloj si te flasesh per seksin kur s ke bere asnjehere seks. Futju pra Vrimes, lexoje dhe pastaj shpartalloje.

Nuk e kisha me "Vrimën" në veçanti, por me letërsinë në përgjithësi, dhe me erotikën, po në përgjithësi.

Madje madje, ose bile bile, meqë jemi në kontekst erotik, e kisha me atë se si shihet letërsia dhe erotika, si trajtohen dhe si kuptohen, që për mendimin tim e kanë humbur thelbin dhe jepen pas formës.

 

Dëgjoja psh mbrëmë në Opinion "provokimi", "thyerja e tabuve", sikur këto janë gjërat më të rëndësishme që duhet të bëjë letërsia, por, (pyes vehten), e ç'qëllim provokohet dhe pse thyhen tabutë, çfarë të mire apo të keqe sjellin?

Se sipas atyre pak gjërave që kam parë në jetë, kur thyhen disa tabu krujohen disa të tjera, si psh, aktualisht është si punë tabuje të dalësh kundër atyre që janë kundër tabuve.

Nejse, se fillon e bëhet i çik lëmsh.

Po, pra se une kam nje jete te tere qe provokoj e me kane thy tabune e nuk me ka qujt njeri poet lene ma pastaj te me japin ndonje qmim Lumo Skendo apo Diko Zeqo qer e ka emrin qmimi. . smiley

Per mendimin tim, shkrimi yt duhet te fillonte ke paragrafi fundit kur flet per erotiken. Gjithe ceshtja eshte nese poezite e Petros jane erotike apo pornografike dhe e dyta, cfare raporti ka ndermjet erotikes dhe estetikes. Dhe kjo behet duke e lexuar ate dhe jo duke e paragjykuar apriori. 

C'qellim ka provokimi nga arti? Per kete pyet Ranciere. Por une do thosha se provokimi nxit debatin dhe sjell emancipimin, kur behet me art fin , pa rene ne banalitete.Se dhe ai qe solli kanocen me tum ne ekspozite, provokim beri  dhe theu tabune e artit si ekzaltim i se bukures, sublimes dhe bla bla.

Sa per vargjet e Lukrecit qe ke sjelle them se ato diskutohen gjetiu lidhur me raportin e pornografise me erotizmin. Sipas meje erotizmi aty eshte i terthorte, jo shqeto. Shqeto shqeto ero pornografi jane keto vargje:

Whatever happens with us, your body
will haunt mine — tender, delicate
your lovemaking…
the live, insatiate dance of your nipples in my mouth —
your touch on me, firm, protective, searching
me out, your strong tongue and slender fingers
reaching where I had been waiting years for you
in my rose-wet cave — whatever happens, this is.

Kjo flet per "shpellen", Rita per vrimen. Ku eshte skandali ketu? Vargjet percjellin sensualitet, seksualitet, erotisem apo pornografi? Perse qenka skandal qe gjene me te bukur qe Zoti apo Natyra i ka dhene njeriut ta therrasesh me emrin e vet? Gjithe moralizimet per gjoja poezine skandaloze sipas meje mbartin tabune e krijuar nga kristianizmi per sexin si dicka e felliqur dhe burim mekati. Sex is life, life is love.

Naten Dite,

kur diskurson me diskursante duhet te kesh parasysh qe diskursi osht si petllat ose si qoftet, dmth konceptet jane me dy ane, ose me dy fele, kthehehen permys si petllat nga njera ane ose nga tjetra. Ndonjehere kthehen si pa e kuptuar, si te ndodhi ty dhe po i ndodh shoqerise civile femen me dy fela ose me dy bole.

Deri edhe llagapi jot kozmik Diten Nate, mund te kthehet si pa kuptuar Naten Dite.

Por sidomos ki parasysh qe letersia ne pergjithsi, sidomos letersia moderne (mos e nga ngambrapamodernen qe pi vital kunder AIDS dhe skollomentos), he per he e ka vetem e vetem me Vrimen, si obsesion total i Vrimes (ne menyre te dukeshme, ose ne menyre te padukshmer si ja ka qefi Zhak Ranciere).

Bile bile ose fele fele (si ve re me te drejte edhe ti kalembourin), letersia moderne lind njekohesisht me koshientizimin per qenesine vetthithese te Vrimes, tmerrin kozmik nga humnera e Vrimes se O Ma!. Pastaj me vone, si gjithnje paraprire nga vizionin profetik i letersise, shkenca zbuloi Vrimat e Zeza kozmike te O Ba!.

 

Ja shiko psh tur kristiani me dy fele e pa asnje bole, qe sot komenton si fele antikristiane duke akuzuar krishterimin qe felliq seksin, e dje komentonte si fele antikomuniste duke akuzuar komunizmin ateist qe gjithashtu na flliqi seksin ne bashkepunim me islamiket fetare.

Muhabetin rrotulloje si te dush dhe nga çdo fele qe te dush, vetem aman mos na lini pa pallu!

 

Artut

Se me "shpellën" më kujtove një copëz erotike që shkruaja në rininë time:

Dua tek ti sonte çdo dëshirë të mbys,
Nëpër poret tua shqisat të më çmenden
Nga abys i shpirtit, ta dish se nuk trembem,
Veç se po kërkoj një tjetër abys

Siç edhe mund ta vësh re, nuk kam asgjë kundër erotizmit në art, përkundrazi, vetëm se... ka sens mase gjithçka, mendoj unë. Se nuk është letërsi të tregosh histori seksi vetëm për të treguar histori seksi, është pornografi.

Heretik

Në radhë të parë komplimente për vëzhgimin e mprehtë mbi llagapin tim (pa shaka e them).
Sa i përket letërsisë moderne dhe jetës moderne në përgjithësi, unë mendoj se sa më shumë njeriu t'i largohet jetesës afër natyrës (fshatit, thënë trashë), aq më shumë i afrohet primitivitetit të qënies, pra instikteve bazë, si riprodhimi dhe mbijetesa.

te presim se cfare do thote salaj per kete artikull !!!!

Heu bre!

Une skam ku ta marr librin, por me sa lexova neper media (ato kishin botuar disa poezi perfaqsuese te "Vrima"-s) ne te vertet ato gjithcka mund te quhen, por jo poezi. E tha mire Andis Harasani: "...une nuk marr shume vesh nga poezia, por ka 40 vjet qe e dalloj naten nga dita". Skam asgje me "Naten Dite", te kuptohemi, madje une jam dakort me shumicen e tekstit qe ka shkruar, pervec pjese ku thote se "letersia eshte argetim".

Une nuk mund ta marr letersine si argetim, por si nje nevoj e kultivuar dhe ndenje e holle estetike, kulturore, shoqerore, emancipuese, kombetare etj, etj. Argetim per mua eshte te luash domino, futboll, ose te gjitha llojet e argetimeve qe ka shpik mendja njerezore. 

Qe letersia eshte teper e rendesishme per njerezimin, ne meditimin tim une nuk mund ta perfytyroj ta zeme Francen pa Hygoin dhe Balzakun, Angline pa Shekspirin, apo Gjermanine pa Moxart dhe Bethoven!

Ne te vertete, sipas meje gjithmone, nuk eshte faji i Rita Petros, por faji eshte shume me i gjere. Sepse ka shume vite qe ne Shqiperi nuk merret vesh fare se cfare ndodh me letersine shqipe. Kush ka pak leke dhe mendon se eshte poet apo shkrimtar, boton nje liber qe nuk shitet, qe nuk e lexon askush. Kritike letrare nuk ka fare, po fare fare! Ka shume vite qe ne kete leme rriten barerat e keqija ne kete fushe pa zot sic eshte bere letersia jone. 

Ka edhe autor shume te mire, te cilet per fat te keq, nuk evidentohen nga askush, as nga kritika (sepse nuk egziston kritika letrare ne Shqiperi). Dhe ne kete situate gjithmone evidentohen ata qe provokojne si puna e Ben Blushit dhe Rita Petro! Ata vazhdojne te shesin libra pa asnje vlere reale, ndersa shteti, qe ne te vertete duhet te bente me shume ne kete fushe, promovon vlera jo te dyshimita, por "vlera" qe nuk egzistojne.

A mos duhej qe shteti, nepermes Akademise se Shkencave, te stimulonte studimet e letersise bashkohore nga studiues te letersise? Ky do te ishte realisht nje sherbim i madh per kulturen kombetare. 

A mos duhej qe shteti, nepermes Akademise se Shkencave, te stimulonte studimet e letersise bashkohore nga studiues te letersise? Ky do te ishte realisht nje sherbim i madh per kulturen kombetare. 

Per cilen ASH po flet? se ajo e Cabej and co ka vdek. Tani ke ASH te Beqir Metes, Mark Marashit . Kritike letrare nuk ka thua ti.Ka ore, e lexon Agim Bacin dhe Diana Culin  ti ke MAPO? 

Problemi eshte se kritiken tane jane bere poststrukturaliste.Nuk ka me bote duale (me dy fela) dhe hierarqi vlerash. Poezine e shikojne si loje te shenjave dhe simbolikave dhe aq u ben per estetiken dhe tematiken ideore. Eshte nje lloj si ti te refuzosh te hash nje gjelle te prishur dhe vjen mercologu dhe i ben analizen: semantika e ingredienteve krijon imazhe koloristike postmoderne kurse aromatika e erezave perfton ndjesi Orientale, metaforat e salces aludojne qiellin menstrual kurse semiotika e yndyrnave e zhyt lexuesin ne misteret e krijimit,flukset vitaminoze perthithen ne osmozen e tretesirave pertej nje pragu me harmoni kaloristike e cila nxit imagjinaten e degustuesit drej nje realiteti virtual metabolizues.. Kurse ti uleret: ore pocfare me duhen mua te gjitha keto analiza kur kjo kellire nuk futet ne goje??! smiley

Vertet kjo qe ke shkruar per gjellen e prishur, dmth gjithe ato terma madheshtor dhe modern te trullosin! pikerisht kjo ndodh me "artin ndryshe" dhe "modern", qe pretendon se po sjell nje shpikje te re te Variantit te Rrotes. Rezultati? Nje Vrima e madhe, e shpartalluar dhe e qelbur, njelloj perversiteti i papare, qe tenton te shitet, lustruar me cmime letrare. 

Ky eshte problemi ketu? - do te thoshte Drejtoresha.

Vetëm një sqarim të vogël: Nuk kam thënë që letërsia është argëtim, por që e kryen funksionin e saj përmes argëtimit.

"Gjithë historia botërore është rrotulluar rreth vrimës" Historiani N.N

Ashtu eshte i nderuar, por naten ama e jo diten per diell se ndryshe quhet pornografi... keshtu thuaji NN

Perfaqesimi i trupit ne poezi nuk perben poezi sipas Agim Baçit te Panorama. Kjo eshte pak a shume qasja qe lexoj gjithandej. Veçse trupi femeror, nese marrim ate, eshte perfaqesuar rendshem ne letersine boterore, nepermjet optikes mashkullore sigurisht, pamvaresisht nuancave, rrymes letrare, formes, stilit. 

Nga ana tjeter arsyetohet qe gjuha banale dhe perfaqesimi i trupit nuk jane risi, kushedi, mbase dhe na kane shpetuar pa vene re mijera e mijera poete e artiste shqiptare qe i kane sjellur si precedent. Ne Shqiperine, ne te cilen deri dje, u mesohej femijeve qe bebet dalin nga sqetullat e mamase.

 

Ta kishte shkruar ne vitin 92 apo 95 e, hajde de, do quhej emancipues dhe antitabu.Po ne 2015 , kur shqiptaret dhe, sidomos, shqipetarkat, jane hapur para e mbrapa, ne matricen hetero dhe homoseksuale, kur artistet tona dalin pa breke ne skene dhe pozojne nudo pa asnje kompleks, kur paralamenti eshte kthyer ne Megabordello dhe kur hip hopi ka shperthyer cdo kufize morale dhe gjuhesore, vallaj eshte mekat ti japesh cmimin Konica. Vete le te shkruaj ca ti doje vrima e sia t ja doje vrima, por kur e nderon me cmim kombetar! Por nuk ka asgje te habitshme po ti referohemi Fuko i cili promovimin e seksualitetit, pornografise dhe nudizmit e shikon si strategji te pushtetit:

 Harboni o shqiptare

hiqni breke dhe çorapa

tash po jemi si evropi

forca para, forca mbrapa

Tobestrafullah!

Tur islamiku.

tur budisti, asgje te habiteshme nuk ka ne kete mes, e vetmja gje e habiteshme eshte se per vete Fukoi i referohej strategjise se ngambrapapushtetit, dhe akoma me e habiteshme eshte se megjithkete intelektualet e mdhej vazhdojne t'i referohen ngambrapa Fukoit qe e ngambrapahogri sa krahu prej AIDS.

 

Ky pretendimi qe letersia duhet te edukoje eshte nje cik i rrezikshem (dhe i pakuptimte) se pastaj lind pyetja cfare vlerash duhet te edukoje. Ne fund del prape aty ku e ke nisur.

Arti eshte kategori estetike, rrotulloje sa te duash. Keto pamfletet mbi cilesite didaktike te poezise jane gomarlliqe. Nuk njoh nje poezi te shekullit te XX qe te kete cilesi edukuese pervecese poezive te Maos.

O Petroninse,

termat qe ke perdor: "arti si kategori estetike", "rrotulloje nga te dush" (jo si ballçekani lart e poshte), "cilesi didaktike te poezise", "gomarlliqe", "Mao", te gjitha me krijuan asosacione estetike qe i ilustron kjo veper arti e shek. XX:

http://www.artperformance.org/article-wi...

Eshte veper e nje artisti t'modh veprat e te cilit i ka ble ai koleksionisti miliarderi francez qe lavderon Ranciere (i vetmi qe i ben rezistence Stalkerit)smiley

 

Ne thelb je nje postmodernist i pakorrigjueshem prandaj dhe mendon me asosacione.

He se harrova te them, ky ne foto qe ben gomarlleqe didaktike dhe estetike eshte vete autori, artisti i modh i shek. XX!smiley

 

Thuaj çfarë të duash, por të paktën thuaj diçka, se poezi kot bëjnë të gjithë pastaj. Ja psh:

Dola nga banjoja ime e shtruar me pllaka
Shtëpinë e kam me qira
Nuk kam para për të blerë shtëpi
S' kam para as për kredi se duhet tridhjetë përqind e shumës në dorë
Ca para duhet t'i kesh
Duhet t'i kesh kesh
Hehe kesh kesh, interesante
Se si fjalët lozin me njëra-tjetrën
Se si dora krruan mjekrrën
Se si brisku rruan mjekrrën
Se si leshi bie mbi lavaman
Në copëza bardhezi, përzier me shkumë
Por bardhezi është vetëm kjo tufë leshi
Se jeta ka ngjyra me nuanca gri
(Se qenkam kthyer prapë në banjo e po rruhem,
Edhe pse nuk është se më rruhet dhe aq me thënë të drejtën)
Por përtej jetës me ngjyra të pangjyrta
Dhe banjos me erë amoniaku
Dhe shkarkuesit difektoz
Dhe komshiut që më hedh plehra në kopësht
Tek kopështi i shtëpisë me qira domethënë;
Përtej këtyre të gjithave
Mua më mbetet mendja tek kredia që s' e marr dot
Se s' kam ato mut parash që më duhet si paradhënie.
He jetë o jetë
Njeriu i shkretë....

Kaq për sonte, për vazhdimin blini librin.

Kaq për sonte, për vazhdimin blini librin.

Ja edhe nje Pjerin Thoma tjeter.smiley

Mund te kritikosh permbajtjen, gjuhen e perdorur, imazhet etj por jo te te ngresh mungesen e vlerave edukuese si argument se ndryshe je ne te njejten linje me ata qe ankohen qe "u prish bota" e "allahu kshu e ashtu". Arti dhe morali jane miksim i keq.

Mos u merr me heretikun dhe kryqezaten e tij dialektike (brrrrrrrrr) kunder nihilizmit.

Ore mire i dhane cmim veres, po te pakten t'ia jepnin veres me te mire, jo vec llafeve per veren. Po ec e gjej juri objektive per kete pune, thuaj. 

Verës te qilarit të Pjerit, apo vërës Tirona, !!?

Lexoje (dmth bleje) pra librin. S'ka qef (vere me apo dy pika) pa pare. Ja pyte dhe Pjerin po deshe.

PS. Po ne kete rast e ishte me kacurela, po pertojme t'ia veme. 

Per Naten Dite, per  Un jardin sur le nil, dhe pnluarasi 

Sic e dime te gjithe, ka letersi erotike, poezi erotike, filma erotik, dhe shume te mira madje. Dhe Erosi eshte art dhe larg banalitetit. Sepse filmi erotik ka shume narracion, ndenje, pasion, dhimbje, vuajtje dhe trishtim. Ndersa kjo qe ka shkruar Rita Petro eshte thjesht porno e shemtuar, e shpifur, flliqesire qe serviret ne formen e vargjeve, me metrike, rime dhe ritem, dmth formalisht u permbahet rregullave te poezise, por ne fakt eshte seks i thate, qe fyen intelektin njerezor, shijen per artin dhe erosin. Ky liber merr Cmimin Lumo Skendo!

Ja nje poezi krejt popullore, ne dialekt origjinal, me erotizem te forte, per mua shume me lart se cdo poezi e Rita Petros:

 

kur kam ndejt nje dite me ty, nje dite sa asht kan dita,

gjylpanen sta hoqa, kerkund smund ta ngjita

ani kadal dale djale se po na heton nana

kur ta cela gjyksin tand, sikur rrezon hana,

ani cike pash zotin tand, kujt don me jau dhane,

ani vec per ty o djale kto dardha po i mbaj

njezet vjet po i mbushi, diellin se kan pa

lumja ti oj cike, synin zi qe paske

vallahi bre djale, zoti ma ka fale

bilahi bre djale o djale, nana ma ka dhane

hiqmu djale prej meje, mend mi lujte prej kreje

ani cike pash zotin pra, nuk di ku me te cue

ani se je le, prehnin sma ke gzue

 

Dy vargjet e fundit jane nje perl erotike: 

ani cike pash zotin pra, nuk di ku me te cue 

ani se je le, prehnin sma ke gzue

E te mendosh se autori i ketyre vargjeve nuk dinte shkrim e kendim, nuk i ka shkruar ne laptop, nuk i ka botuar ndonjehere, por vetem ka marre cifteline dhe i ka knu!

 

Ne traditat orale ka gjithnje me shume erotizem se ne letra,por nuk mendoj se ia vlen te bejme komparative me çfare shihet si erotizmin apo pornografi tek poezia e Petros. Se pari sepse shtysa ne rastin e dyte eshte perçimi i zerit te poetes, perjetimit te saj, qe, edhe pse me referencim te drejteperdrejte seksual,nuk besoj te kembeje erotizem per hir te erotizmit, apo pornografi per hir te pornografise. Ndersa ne letersine folklorike pasqyrohen motivet ne kulture, sjelljet e njerezve, adoloshenteve, vajzave, djemve: te verteta popullore.Tek Petro eshte vetem e verteta e saj; pamvaresisht sa e besueshme behet te lexuesi  apo sa e gjen veten ky i fundit tek poezia e saj. Se dyti, nuk krahasohen sepse forma eshte tjeter: perdorimi i figurave stilistike dhe estetika jane sipas tradites ne folklor, ne punen eksperimentale te Petros,shemben. Me pak qe lexova, eshte dhunshem anti-estetike.

@ben, jam dakort qe poezia e Petros eshte e dobet, te pakten per shijet e mija. Fjalori eshte shume i varfer, konstruktet gjuhesore te nje analfabeti, dhe nga ana stilistikore per ibret. Edhe deshira per provokim aq e trashe sa ne nje vend tjeter thjesht do ishte injoruar. Jo ne Shqiperi ama, sepse ketu vazhdojne parimet e realizmit socialist dhe e gjithe kritika permblidhet ne edukon apo nuk edukon poezia e Petros, gje qe eshte qesharake. Arti nuk ka per qellim krijimin e Njeriut te Ri as perforcimin e nje kodi moral, aq me teper ate shoqeror. Wilde ka dhene perkufizimin me te qarte te artit: "Arti eshte krijimi i gjerave te bukura". Bukuria eshte kushti minimal i domosdoshem. Jo edukimi, jo argetimi. Nese per vezhguesin, nje veper arti nuk percon ndjenjen e bukurise, ai nuk e percepton ate si veper arti, shume shume si poze. Nuk me pelqen poezite e saj ama argumentat me te cilat sulmohet ne kete artikull jane te para 60 viteve.

Po pikerisht edhe une kete po them, ne te vertet po themi te njejten gje, vetem ne menyra te ndryshme. Poezia eshte arti i holle, elitar, delikat, por i forte, full plot me emocion, qe te ben te trishtuar, te qeshur, te gezuar, te vuajtur, plot shprese dhe mendime, shkurt poezia e ka bere boten me te mire. A e konceptoni dote nje bote pa poezi? Rrjedhimisht pa muzike? E beson se sa e merzitshme do te ishte?

Edhe zogjt e malit kane kenget e tyre, sepse ajo eshte muzika e atyre qenieve fluturake dhe te lira! 

Mos te keqintepretojme ate qe thuhet rendom ne kete rast, sepse ska lidhje me Njeriun e Ri te komunizmit, as me mbinjeriun e Nices. Por ta themi troc, poezia, ashtu si cdo veper arti, psh romani, piktura dhe muzika edukon shije, formon ndenja, ndryshon njerezit, frymzon breza. Dhe ky ndikim eshte vertet i madh,sidomos kur eshte art elitar. Merreni me mend se sa ka ndikuar iluminizmi francez ne historine njerezore! 

Prandaj them se arti krahas shijes estetike, sharmit dhe bukurise, eshte shume dimensional, dhe ndikimi i tij ne nje shoqeri eshte padyshim i forte. Rrjedhimisht arti ka karakter te forte formues dhe edukues ne nje shoqeri. 

"Arti eshte krijimi i gjerave te bukura"

                                                          filozofi i modh N.N.

 

Ti pnluarasi ngaterron kekun me byrekun ne kete diskutim.Ka patur teoriciene dhe rryma te "artit per art", ka qe kane thene se "art is nothing", te tjere jane shprehur se permes artit shperfaqin vetveten dhe nuk kane asnje mesazh per marresin/lexuesin/shikuesin . Te tjera thane se duhet me e debu njeriun nga kanavaca se na zuri frymen homocentrizmi dhe turli qasjesh te tilla. 

Ajo qe ti ngaterron (enkas) eshte shperdorimi artit nga totalitarizmi.Musolini tha se arti duhet te vihet ne sherbim te shtetit dhe revolucionit. Rusi me re ne pantallona e quante artin "bombe dhe flamur".Enveri shkrimtaret dhe artistet i qunte ndihmes besnike te partise. Por pertej ketyre teorive dhe praktikave te vendosjes se artit ne sherbim te ideologjise, historia e artit eshte shume me e gjere.

Arti eshte krijim sipas kodeve estetike dhe, drejt e thua, pa kete premise, nuk kemi art. Por arti i vertete jep informacion, formon, emocionon, trondit shpirtin ,ndricon mendjen.Une nuk di cfare ndjen ti kur shikon Guerniken e Picaso, thjesht sodit dhe kalo matane? Nuk te kumton asgje ajo pikture? Po kur lexon I huaji, merr ndonje mesazh qe ta ka fshehur arti ilustrativ, spektakli, politika, ? Po kur lexon Pallati Endrrave, Idioti, Krim dhe Ndeshkim, merr ndonje mesazh? Kane ndonje moral keto vepra? I percjellin ndonje mesazh lexuesit? Po kur shikon Arturo Ui ose Makbeth cfare perfttohet ne koken tende , ne zemren tende? e kshu me radhe. Pra arti edhe kur nuk eshte i angazhuar politikisht, mbart nje qendrim estetik ndaj realitetit. Dhe permes ketyre filtrave EDUKON .Por jo edukim ne termat e edukates morale sic mendon ti.Edukon shijet, qasjet, ka efekt katharsis, frymezon, te revolton, te   humanizon. 

Edukimi permes manualeve te moralit dhe edukimi artistik, estetik, dallojne mes tyre. Por ti nuk i dallon.

Cfare ti shtosh ketyre fjaleve? +++1000!

Sepse e thash edhe me siper, a mund te imagjinohet nje bote pa poezi, pa letersi, pa muzike, pa piktura? Sa e merzitshme do te ishte, nje tmerr i vertete. Une nuk do proferoja te jetoja ne nje bote te tille...

 

Artur dhe Ben, petroninsen ma leni mu, merrem un me edukimin e saj estetik, ju nuk merrni vesh nga femrat.

 

Me duket ironike qe merr si shembull Arturo Ui kur Brecht ka qene haptazi kunder katharsisit ne teatrin e tij epik qe synon "distancimin" ne fund te fundit, Verfremdung per te qene ekzakt.

Sdq ti ben bashke disa koncepte qe nuk kane lidhje me njera tjetren. Keto termat "ndricon mendjen", "formon" etj jane nje cik abuziv. Ti keqperdor fjalet, qofte edukim, qofte katharsis, e keshtu me rradhe. Ti kalon nga shijet te humanizimi por jane koncepte shume te ndryshme. Njeriu i shpellave ka qene i afte te krijoje vepra arti por kjo nuk e ka bere ate as me te civilizuar as me te iluminuar.

Nga ana tjeter arti si "mjet edukimi" eshte perdorur gjithmone per te shtypur te tjeret. Dhe totalitarizmi ka qene fillestar ne perdorimin e artit per te cimentuar pushtetitin e tij po ta krahasosh me psh Kishen Katolike, perandoret romake ose kapitalizmin sot. Une nuk them qe arti nuk mund te perdoret per te "edukuar", por ai nuk edukon ne vetvete, nuk civilizon, nuk humanizon. Te kesh lexuar Dostojevskin nuk te ben ty me human se nje qe nuk e ka lexuar.

Te thuash qe arti percon nje mesazh prandaj edukon eshte gjithashtu abuzim sepse do duhej qe te gjithe te merrnin nje mesazh te ngjashem nese lexojne te njetin liber, sepse edukimi eshte konformim.

Sidoqofte ky debat nuk ka lidhje me debatin e mesiperm pasi artikulli ngre tezen qe keto poezi nuk jane art pasi nuk argetojne dhe edukojne. Argumenti i artikullit eshte ekskluziv, pa njeren s'ka tjetren dhe kjo eshte qesharake. Ky argument eshte totalitarizem, nuk e ngaterroj une per te tille. Te pretendosh qe veper arti duhet detyrimisht te edukoje qe te quhet art eshte censure. Pasi gjithmone ai qe ngre kete argument i rezervon vetes te percaktoje edhe cfare eshte edukim e cfare jo, edhe cilat jane veprar e "arrira" dhe ato qe duhen lene ne harrese.

Une tani i lexova komentet dhe kerkoj ndjese qe te kam perseritur ty e ndonje tjeter.Por meqe jemi tek qesharakja e argumentit te artikullit,gjerat behen edhe me qesharake nga shpjegimet e metejshme te artikullshkruesit,kur thote qe arti rendesi ka qe te edukoje,pa per mire a per keq,hesap tjeter ai.Po te jete keshtu,kjo poezia e vrimes i ploteson kriteret,se mendoje qe lexuesi eshte 14-15 vjecar.Edhe zbavitet e zgerdhihet sa nuk ka,edhe edukohet per keq.Tani plotesisht dakord me ty edhe qe kur flitet per funksione te artit,ballet e vendit e ze funksioni estetik.Vepra e artit duhet te jete se pari e bukur.Pastaj se c'eshte e bukur,dhe a eshte prifti popull,domethene letersia art,sa koke,aq edhe mendime ka thene latini.

Argjendis, mos e ha koqen e ullinit per çfar thote petroninsja, sepse s'ka gje ne trajse, megjithse lexon libra dhe hudh si fishekzjare koncepte, citate dhe ide te vjedhme aty ketu neper qitape.

Ky muhabet eshte i lashte sa bota, e kane filluar dy bosat: Platoni dhe Aristoteli. Dmth eshte muhabet si gjithe te tjeret me dy fela. Nuk ka asgje te re, ndryshon vetem kombinimi i feleve, si ne rastin e Brehtit qe sjell petroninsja, i cili ka rikombinuar rishtazi felen Platon me felen Aristotel.

Çfar ka te re ne kete rast eshte se ne epoken moderne arti, i lodhur nga lufta felore (prandaj edhe moda ngambrapamoderne felore) mundohet ta shkatrroje te bukuren. Por ky nuk eshte muhabet per shqipo, nuk hane pyke ke kjo zone (perveç t'Modhitsmiley qe eshte tejshqiptar).

 

Nuk ka nevoje te ha ndonje koqe ullini dhe e di qe ky muhabet eshte i vjeter sa bota (filoqyls jam edhe une),megjithese Platoni dhe Aristoteli jane shume me te rinj se bota.E di edhe qe nuk do zgjidhe ndonjehere,si ai problemi i Lindjes se Mesme.E di qe ka estestike te se keqes e te shemtuares,si fele perplotesuese ndaj asaj tradicionale,ka letersi qe perpiqet te shkaterroje mjetin e vet te punes,gjuhen,si ludistet dikur,duke e quajtur edhe si clirim nga prangat e kapitalistes gjuhe,qe ka antihero si fele e perkundert e heroit.Prandaj kur vjen fjala per kete artikull,me teper se me c'eshte thene,e kam me ate si eshte thene,dhe qe kujtova se ti e quajte autoritarizem (little did i know qe ti po i referoheshe atij qe e quan me perkedheli Xhibole).

Me duhet te sqaroj se kete koment e keqkuptuar, dhe qe keqkuptimi eshte pasoje e nje konflikti te hershem midis nesh. Dmth e ke keqkuptuar sepse e ke te veshtire te pranosh konfliktin midis nesh, gje me se e kuptueshme, dhe aspak negative ne thelb.

Me duhet te sqarohem sepse me kete stil konfliktet nuk zgjidhen kurre, midis nesh por edhe ato te Lindjes Mesme.

Ti ve ne dyshim aksiomen ne vetvete, te çfardo aksiome: te ekzistences se Zotit, te ekzistences se Parimit (moral ose ne daç etik), dmth te ekzistences se Ligjit. Por jo te çfardo lloj ligji, ti dyshon tek ligjet e zones filoqylse etike, por jo te zones shkencorekzakte, psh ligjit te gravitetit. Ky eshte kuptimi parodik i komentit tim, qe ti nuk e ke kap, ose nuk te leverdis me e kap.

Nuk mund te thuhet dot per ligjin e gravitetit: kush na paska thene qe funksoni i terheqjes universale ben te mundur jeten mbi toke, ndryshe atmosfera do te shkonte per lesh? E pra e ka thene Njutoni dhe e gjen te shkruar ne librat e fizikes, njesoj si gjen te shkruar çer ka thene, Moisu, Jezui, Muhameti, Buda, Konfuçi etj, neper libra fetare ose etike ose morale ose parimore, quaji si te duash.

E nuk flitet per dyshim, qe ka vlere po te jete i shendetshem si verifikues, dmth per te dalluar te verteten nga rrena, por per besim te patundur laik (me sakte ateist) se shkrimet fetare jane te tera rrena.

 

Eshte budallallek i rrezikshem dhe pa vlere te vihet ne dyshim aksiomatika, flas nga pikpamja e logjikes puro, ose edhe e logjikes matematike; nuk mund te ndertohet asgje pa aksioma, kudoqofte, nga gjeometria, matematika e deri etika (pavarsisht dallimit midis tyre). Ashtu si nuk mund te ndertohet pa themele ne inxhinieri ndertimi. Te vesh ne dyshim themelet do te thote te prishesh çfare eshte ndertuar, e te mos ndertosh gje tjeter, do te thote te shposh vetem e vetem Vrima.  Ose me keq, te shposh Vrima mbi Brima. Çfar ne fakt po ndodh, gje shume e rrezikeshme. E kam fjalen si predispozite shpirterore, si dyshim absolut, si nihilizem vlerash. Prandaj e kote qe te me pergjigjesh, siç disa here ka ndodh: "Po atehere mer jau, çin te besojme kur na ofrohen vetem parime etike kontradiktore?". Kjo eshte djallzore akoma me teper, sepse nuk keni hallin se parimet qe ofrohen neper libra jane kontradiktore, por ndoshta jeni te gezuar qe eshte keshtu, e hajt hyrra byrra t'ja fusim Vrimes mu ne Brime. Dmth edhe sikur te ofrohet nje gje logjike, perfekte, harmonike, qe zgjidh problemet e Lindjes se Mesme, hidhet tutje me perkufizim si rrene, pa shqyrtim, vetem se vjen ere obskurantiste fetare.

Kot sa per te ngacmu muhabetin: felja e Platonit dhe felja e Aristotelit ne origjine jane komplementare harmonike, dhe jo konfliktuale siç ndodh ne realitet me Brehtin dhe Petroninsen.

 

Ti e ke te qarte qe nje sistem aksiomatik "logjik, perfekt, harmonik" nuk mund te egsistoje dhe kjo matematikisht.

Kjo qe thua ti bie ne kundershtim me dy teoremat e Gödel dhe vete logjiken matematike:

1. Nje sistem te vertetash bazuar mbi aksioma nuk mund te jete njekohesisht konsistent dhe i plote. (teorema e pare)

2. Asnje sistem aksiomatik nuk mund te provoje vertetesine e vetvetes. (teorema e dyte)

Nje sistem moral aksiomatik eshte ose i paplote ose kontradiktor.

Nje sistem moral aksiomatik eshte i paplote, sepse bota eshte e paplote, krijimi pret te plotsohet prej njeriut te plotsuar ne harmoni me veten dhe Krijimin (ka dhe ca te tjera per nuk jane per kete bordello), e jo prej njeriut kontradiktor (qe kontradikton edhe Krijimin dhe çdo lloj sistemi, edhe ate matematik) si pune e Godelit qe ishte psikopat i rangut te larte (dmth gjeni i modh mer jau qe shponte Vrima mbi Brima), dhe as si pune e petroninseve qe pallohen ronshem, me ronshem se Madam Bovari qe hidhet ne shinat e trenit dhe Ana Karenina qe un fen ti pi Arsen Lupen.

                                                                                               i Modhismiley

 

Mos merr vetem gjysmen qe te pelqen i dashur. Ne momentin qe do behej i plote do behej dhe kontradiktor, per vete arsyet formale (Fjala, Ligji) qe e ka percaktuar. Ose Fjala eshte kontradiktore ose fjala nuk shpjegon plotesisht Krijimin. Nje argument qe e ka ngritur dhe Dekarti (Zoti indiferent ndaj Krijimit) edhe Nitzsche (Nje qenie e persosur nuk mund te krijoje pasi nuk ka arsye per te krijuar).

Fjala eshte bere kontradiktore ose ose Shaban Qose prej kohes se Turres se Babelit dhe me pas prej turres se semiotisteve.

Sa qef e paske Vrimen moj vajze, gjithnje ne nje vrime i bie! Ne Vrimen e filozofeve t'mdhej mer jau!

Niçeja eshte kryepsikopati i tere bandes se psikopateve ne historine e kultures, i pakrahasueshem me Godelin. Dekarti, stergjyshi i konfliktit dhe revolucionit, mendonte pranej ishte, lene mos e pyt fare. Shifte edhe vizione, pa tre endrra, pastaj filloi me mendu, pastaj e kuptoi qe ishte gomar me bishte, e me funnd filloi te shkruante. Me i shendetshmi ka qene Sartri qe thoshte:

Dhjes, prandaj jam!

Donte me ja dhi DeKartit sepse ky akoma merrej me Zotin indiferent me Krijimin. Dmth DeKarti mendonte qe ka Zot, pranej ishte, ndersa Sarteri si ateist ngambrapamodern mendonte se ka mut, pranej ishte. Kjo eshte platforma ideologjike e tere diskutimeve qe kemi bere kohet e fundit ne Peshk me artist t'modh qe dhjet ne kavanoz, me plug anal ne Paris, sodomi me derrkuce e shume e shume te tjera arte t'mdhoja te tilla.

Vazhdo bjeri se i bike mire!

 

Si tha Luftar Paja kur ia "zbukuronte" fjalet pergjegjesi i sektorit,"Pse edhe kete e paskam thene une".Ti ngaqe e ke "bythen e te menduarit" me vetem nje fele,kujton se te tjeret e kane me felen tjeter.Edhe keput kopace pastaj,jo po ve ne dyshim aksiomat,jo gravitacioni,jo po shkrimet fetare.Se kush permendi fe,vetem ti e di,eshte ne mendjen tende,se e ke mizen nen kesule.Rendesa eshte ligj natyre,ekziston edhe pavaresisht njeriut,letersia eshte pjelle e njeriut,dhe me thuaj pak nese njeriu e krijoi per te edukuar duke argetuar.Ajo cka isha kunder une sidoqofte pikesepari eshte siguria me te cilen thuhet se cfare eshte letersia dhe cfare funksioni ka.Po e perseris edhe nje here,e kisha me menyren me te cilen u tha.Nese do te kishte perdorur ca formula te modestise,po jo vetem modestise,po edhe etikes shkencore,"Per mendimin tim,",ose "Sipas nje numri studiuesish", a ku e di une,ose qofte edhe po te kishte thene "duhet te jete" ne vend te "eshte", une vete nuk do kisha gje,thjesht hajde te diskutojme per kete teze,qendron apo jo.Edhe po te mbetemi te funksioni,do t'i hynim nje diskutimi se pari semantik e nuk do dilnim dot.E po te biem dakord qe me funksion kuptojme ate per te cilen perdoret dicka,mund te thuash pa u tutur qe letersi perdoret per a ka nje mori funksionesh.Ja une e perdorja per t'i rene me dore me veprat e Gorkit kur isha adoleshent;dikush e perdor per te kaluar oret e merzitshme ne avion"Ferri" i Dantes,sic e lexova te Dan Brauni se fundmi, u "perdor" per te shtuar drastikisht numrin e besimtareve,se sic e di mire ti,feja e perdor mire kete shkopin dhe karroten per te rekrutuar dele.

Komentet jane ne vazhdim o filoqyls, disa here me ke kerkuar llogari te tregoj evidencat e ekzistences se pretendimeve fetare me pyetjet qe i bejne njesoj si enciklopediste, ashtu dhe kryetaret e kooperatives, dhe kujton se me ke bllokuar.

Dhe vertet me ke bllokuar, si mund t'i pergjigjesh pyetjeve idiote te injoranteve qe kerkojne filoshkencisteve: "Ho me ku osht elektroni, kush e ka, kush e ka prek!?". Per te mos ju fut diskurseve superidjote me karrote, shkop, inkuizicion e pordhi kali ne dere te vatres kultures se katunit.

Ne te njejten menyre idjote dhe te njejten pyetje idjote ke bere ne kete rast, por jo per çeshtje fetare qe e kam mizen ne kesule une, por per çeshtje etike (megjithse diskursi duket sikur eshte kryesisht per çeshtje estetike, si i pelqen petroninses).

Ne fakt i bllokuari je ti qe shef ngado karrota me shkop dhe mize ne kesule, prifterij dhe hoxhallare qe te prishin gjuhen tene shqipe duke rekrutuar dele. Ne histori shqipo ju ka ngel sahati tek Pavarsia, kurse ne historine e botes ne Iluminizmin freng.

Un nuk kam hall tek feja, as me plasi fare as per estetiken erotike apo pornografike, por lexo mire se kam hallene tek menyra se si shtrohet problemi, si duhet behet pyetja korrekte qe te mund te merret pergjigja gjithashtu korrekte, e jo te behen diskurse surreale qe zevendesojne artin modern ose cinizma tallese.

Me pak fjale desha te them se kafsha kur i tregon karrotes shef vetem evidencen e karrotes, njeriu shef me teper se karrota, edhe pertej karrotes, nga evidenca e karrotes shef edhe evidencen e idese platonike te karrotes, dmth ka aftesi deduktive dhe induktive. Dhe kjo eshte metodologjia qe perdor ne çdo disipline pa perjashtim, qe nga ajo policore, shkencore, kritike arti, kritike etike, ose ne daç quaje morale ose fetare. Me shkurt qe ta kuptojne edhe filoqylsat: nga evidenca e pasojes zbulohet qenia e shkakut.

Fiksoje kete qe te mos lesh nam t'i besh pyetje idjote nje besimtari fetar per evidenca qe nuk mund te jipen direkt. Nje besimtar, ose nje moralist etik metafizik kuantik, eksperimenton gjate jetes tij te perditeshme evidenca qe i zbulojne ekzistencen e gjerave qe nuk i sheh siç shohin filoqylsat shohin karroten, dhe aq te fuqishme jane keto evidenca qe eksperimenton sa per te shkaku qe i ka shkatuar eshte me evident se evidencat.

 

Ky eshte shkaku qe prodhon Nene Tereza, e jo ngrenia e karrotes, siç e hane ne menyre laike sematistet, semiotistet dhe diskursistet.

 

Qenke bere me halucinacione.Cfare evidencash kam kerkuar une (megjithese prape ia fut pordhes per punen e elektronit,se evidenca per ekzistencen e tij eshte se e shikon me mikroskop).Ku eshte idiotja te thuash qe feja e perdor friken nga ferri dhe joshen e parajses per te shtuar grigjen a nuk ma thua.Kete punen pasoje-shkak nuk e kuptova,megjithese e the thjesht per filoqylsat.Na e bej kabull ne te vatres se kultures,nuk do jemi te gjithe doktore teologjie a bujtes manastiresh .

Me çfar mikroskopi e ke pa pare elektronin, me teleskopin e melejezyshes se biologjise te shkolles 8-vjeçare Petro Nini Luarasi?

 

Per kete kerkoj ndjese,ora dy e nates ketu kur e shkrova.Tani 6.30 e mengjesit,e prape,si tha Cekja,"Qe dicka ty te behet,te behet,po se cfare".Edhe ti diku e ke hallin,po se ku,nuk kane arritur ta gjejne burra me te mencur se une

Ok, jam dakort ne piken kur thua se koncepti "arti si mjet edukimi" eshte abuziv.Pikerisht se me artin eshte abuzuar ne sistemet totalitare duke e vene nen kontroll dhe perdorur si "mjet propagande", Ti druhesh ta shikosh artin edhe me funksionin e tij edukues te shijeve per te bukuren, shemtuaren dhe, pse jo, edhe per rrenjosjen e konceptit per te miren dhe te keqen. Kjo druajtje eshte si puna e antikomunisteve te cilet nuk mbajne kollare te kuqe sepse e kuqja simbolizon komunizmin!

Arti nuk civilizon?? Po cfare ben? Degjeneron , barbarizon? Cfare funksione ka arti? Nqs njerzit qe lexojne nuk kane asnje dallim nga ata qe nuk lexojne, perse lexohet? Njeriu shepllave sapo vizatoi, hodhi nje hap te madh shkeputje nga bota e kafsheve sepse arti eshte abstragim, imagjinate dhe akt krijues . Njeriu eshte civilizuar permes dijes ( e cila ka prodhuar shkencen, teknologjine) dhe arti eshte nje qasje, nje dije mbi realitetin, boten. Greket qe krijuan gjithe ate mitologji ty te duken barbare ?

Arti jep nje mesazh, here hapur, here terthor. Edhe ai me kanocen  me fece dha nje mesazh:  m..t deshet, m..t  ju dhashe! Nuk doni art te larte, sublimus, hani m..t! Perthyerjet e mesazhevee jane individuale , normal.Por kjo nuk e ben artin abuziv.Perkundrazi, uniformiteti shijeve eshte totalitarizem. 

Ky diskutim mbi funksionin edukativ te artit ishte degezimi i temes. Me Vrimen personalisht kam problem primar  jo ceshtjen "edukon apo jo" por a eshte poezi erotike apo shqeto pornografi? Dhe a ka vlera letrare,estetike te nje rangu te larte, sa te meritoj cmimin?? Autoria dhe kushdo mund te shkruaj lirisht cfare te doje por cmimi eshte itsintucionalizim i surrogatos.Ky eshte problemi. Duke mos patur nivel artistik dhe estetik , poezia e saj  mbetet nje diskurs feminist  banal dhe pornografi. Duke mos patur vlera estetike, edukon shijet banale. 

E hasa kete fjalen "vrima" te perdorur ne shqip-shtyp me nota perqeshese e pa konteks (si gagace majmune qe jane shumica e "elitave" atje)...tashi e shikoj per ca paska qene. 

O DiteNata, rrofsh qe na kujtove mesuesit e letersise se tetevjecares ne monizem te cilet e analizonin letersine me sopata druvari e cekic marangozi; cila eshte tema, ideja, dhe mbi te gjitha cfare morali duhet te nxjerrem nga poezia qe sapo lexuam? P.sh. cfare konkretisht kishte dashur t'i thoshte Shekspiri pionireve te Enverit? Po atyre te Maos?

Tjetri/a shkruan nje poezi a i bie nje kitare a nje telajoje per qejf te vet atqu, nuk e ben qe te te edukoje ty si te sillesh ne jete, aq me pak qe te te mbushe ty sendukun ku ti ambalazhon moralet qe ti qit nga arti, me porosi sipas permasave te sendukut tend. Edhe Biblen s'besoj se e kane shkruar me aq qellim te shenjte e te ngurte sic e pershkruan ti letersine. Tjeter pune nese ty x letersi apo poezi te pelqen ose jo, e tjeter pune ca qit ti prej saj (kenaqsi, mesime, bilete llotarie, ide per te dashur a biznes, parakolp Golfi) ajo ka te beje me ty, jo me letersine apo autoret e saj. 

Plus, ca jane akoma keto qasje totalitare tip "kjo s'eshte letersi, duhet te jete keshtu e pik". Edhe sa kohe duhet te kaloje qe te rrezohen muret e monizmit neper rrudhat e trurit tone?  

Sidoqofte, Peshku ka pasur ulje prurjesh e vizitoresh kohet e fundit, keshtu qe ne e mirekuptojme dhe vleresojme jo vetem kendveshtrimin tend per letersine ne pergjithesi dhe vrimat ne vecanti, por dhe te asaj pyetjes per te emigruar a jo nga Italia ne Kanada smiley

Edhe qenin po ta kem te kuq si komunistat, e vras, te jesh i sigurte. Ndersa letersine them se e njoh mire, sipas metrit tim, kuptohet. Tani mos na fyeni njerzillukun, se e dime si jane ato punet e seksit dhe erosit. Po se ku eshte poezia ketu, aq me teper LETERSIA EROTIKE, vetem juria e Ed Rames, Ministres Kumbaro dhe Drejtoreshes se BK e dine...

Dhe rrotulloje ashtu nga brenda Kthehu para... anash... pas...
E ke parë demin
Kur ia ngul nga mbrapa lopës Hajde ngjeshu pas luleve të mia Tani nxirre dhe fute në gojë Thithe
jo aq shumë
Se s’dua të prishem Hip sipër
Shtrihu poshtë lëviz më shpejt ah ah ah
Më nnnngggaaadddaaalëëë... - See more at: http://shqiptarja.com/news.php?IDNotizia...

Qenke impotent ti ben cullufe, keto qe thote kjo une i bej cdo nate, smiley

Po ajo cfare bej une naten me grun time dhe ti me taten nuk jane poezi o burr... 

Ku qendron problemi ketu?- do thoshte Drejtoresha e Vrimes se Tatimeve.

Eh jane apo sjane poezi, e mori çmimin , vete fakti qe po komentohet kaq shume e ka marre noten kaluese, 

Ben, une s'e kisha fare tek komunizmi si rryme e vecante, por tek mendesia totalitare (e autorit ketu, e jo vetem), tip kjo s'eshte letersi, se s'eshte ashtu sic e dua une. Dmth nuk mjaftohet per ta kriikuar, a mos pelqyer, a injoruar, letersine e tjetres/it, duhet patjeter ta zhveshe nga esenca si letersi, po dhe t'i jape nje devize gjithe autoreve si te bejne letersi, dmth shinat. Gjithmone ne emer te letersise (ne mer te popullit). 

Kjo mbase s'na vjen vetem nga bardhezia e lufta e klases moniste (totalitarizmi e diktati eshte ndikimi ketu, jo komunizmi ne vecanti), mbase na vjen dhe nga gjera te tjera kulturore e rrethane-gjatekohore. Kjo mbase eshte dhe nje nga arsyet qe na e ben te veshtire komunikimin ne shqiptareve midis njeri tjetrit (shih kete, qe mos perseris) se ne e kemi te veshtire ta tolerojme apo vetem kritikojme tjetrin por duke e trajtuar me respekt, duhet ta tallem, ta perqeshem, ne mos dhe poshterojme. Duam ta rrezojme n'toke dmth; ne e dime me mire e ai tjetri ja fut kot, pike! S'ben vaki qe ai te kete mendimin e vet e ne tonin (nga kjo s'e perjashtoj aspak veten si shqipo qe jam edhe une, thjesht qasem ta kuptoj, e ta permiresoj nese mundem). 

E mbase kjo na beri dhe ne komentuesve qe t'i biem pak si me sopate kendveshtrimit te autorit ketu, dhe te njeri-tjetrit, sic ne ato pak tema te tjera (rralla) qe sillen ketu me mendimet origjinale te dikujt, meqe shumica jane copy & paste nga shtypi smiley

P.S. Une s'e kam lexuar fare kete letersine erotike te cilen autori ketu e kritikon me sponto pa e permendur (sikur s'kishte fare nisme nga ajo); cmimi e pelqimi i njerit a tjetrit eshte si subjektiv dhe objekt/teme per bisede me vete. Une e kam me qasjen e pergjithshme, perjashtuesen, hedhesen poshte, deri dhe poshteruesen. Let them be, le te shkruajne ca te duan, se s'na ra morali ne shqipove nga poezite erotike te nje gruaje (pa ne meshkujt le te shajme njeri-tjetrin nga grate e shtepise mbare e prapsh).  

Shiko, ka një gjë: Kur flasim për letërsi, sidomos për letërsi që vlerësohet institucionalisht për vlera (edhe pse rasti në kontekst u tha se gjoja qenka më shumë për cilësinë e letrës), kjo letërsi duhet t'i ketë të paktën ato vlera për të cilat vlerësohet. Se ndryshe ç'u pa pastaj; çmimi është sygjerim për lexuesin, "direktivë" për të zgjedhur një nga librat në librari për ta lexuar. Çmimi i drejtohet lexuesit, pavarësisht se i jjepet autorit. Pra edhe çmimi letrar e ka një qëllim pse jepet e kujt i jepet, le pastaj letërsia në vetvete.
Nuk po them këtu që letërsia duhet të japë mesazhe pozitive, edukative etj., mund të japë edhe mesazhe djallëzore po të dojë, se unë s'e ngatërroj artin me moralin, por të paktën të japë diçka, jo vetëm figura sa për të treguar figurat.
Ka edhe letërsi pornografike, ok jam unë, por pornografia, sado e shëndetshme ose jo, nuk mund të na shitet as për erotizëm e as për vlerë (e as për antivlerë po të doni), le pastaj të pretendohet për vlera estetike, stilistike a kudiun. Se po të qe kështu do të barazonim Sasha Grey me Sharon Stone ke "Basic Instict"; hajde t'i japim oskar edhe Sasha Greyt, me motivimin e nxjerrjes lakuriq para nesh të brutalitetit seksual të gojës njerëzore, se tha "të q*fsha gjuhën dhe fytin njerëzor, që nuk na le rehat ta shijojmë seksin në qejf tonë" dhe ketë e tha në mënyrë exicite duke e futur penisin deri në fyt, për të ngjallur provokim dhe për të thyer tabutë.
E shikon pra që budallalliqe mund të shpikim sa të duam?
Edhe një herë: erotika =/ pornografia; erotika është letërsi, pornografia është përshkrim.

Për letërsinë në përgjithêsi pastaj, kushdo që do mund të shkruajë apo të botojë ç'të dojë, por ndahet fjala vjen dikush që përshkruan natyrën e fshatit thjesht e vetëm për të përshkruar natyrën, me një tjetër që përdor simbolikën e natyrës së fshatit për të folur për, e zëmë, nevojën njerëzore për të jetuar "bio", për të qenë pranë tokës, etj.
Nuk janë njësoj jetëshkrimi i Skënderbeut me një roman që tregon jetën e Skënderbeut. Njëra është histori, tjetra letërsi.
Kshu pra dmth.

"...se ne e kemi te veshtire ta tolerojme apo vetem kritikojme tjetrin por duke e trajtuar me respekt, duhet ta tallem, ta perqeshem, ne mos dhe poshterojme. Duam ta rrezojme n'toke dmth; ne e dime me mire e ai tjetri ja fut kot, pike! S'ben vaki qe ai te kete mendimin e vet e ne tonin (nga kjo s'e perjashtoj aspak veten si shqipo qe jam edhe une, thjesht qasem ta kuptoj, e ta permiresoj nese mundem). "

Me pelqen kjo, flet shume per menyren se si komentohet ketu ne peshk

Mesuesi i letersise ne tetevjecare apo te mesme, dikur, nuk bente me pak nga sa bejne ketu mesuesit e letersise. Me pak, ose ndryshe, benin ata qe shkruanin, ose edhe ata qe hartonin tekstet shkollore. Nuk kam hasur akoma ndonje tekst shkolle, ose referimi, amerikan (italian jo e jo), ku te shkruhet qe Shakespeare i shkruante tragjedite per qef te vet, ndaj hajde ta recitojme se bashku e te mjaftohemi me kendelljen qe na vjen nga zeri yne.

Epo, mbase ngaqe ai s'i ka shkruar tragjedite as me qellimin per t'i pasur te pajtueshme (compatible) me udhezimet e teksteve shkollore ne te ardhmen. Rrezik as qe ne ti lexojme patjeter duke qitur mesime (te ndryshme sipas koheve dhe pikpamjeve te ndryshme) apo qe ti lexojme me apo pa dorashka te bardha. 

Per qejf te vet s'e kisha ne kuptimin shatra-patra, por ne kuptimin qe (sipas meje) njerzit bejne art e letersi si dhe sa duan, per te shprehur dhe plotesuar veten, jo per brezat e ardhshme qe s'egizstojne akoma, apo per boten qe s'e kane me te afert e personale sesa lajmet ne gazete. Thellesisht mendoj se motivimi s'eshte i ndryshem nga gjerat e tjera me te rendomta, apo jo-artistike. Si dhe, edhe bamiresirat e altruizmat mendoj se i bejme po per te kenaqur e plotesuar qenien tone (dmth, per qejfin tone), sic dikur/dikush tjeter bejme nje genjeshter a krim. Ne kete pike, druaj se motivacionet e Shekspirit s'jane te ndryshme nga ato te Pjerit, i cili tek e fundit i ka disa prej botimeve te deklaruara me qellime altruiste, dmth qe te permiresoje kombin nepermjet makroekonomise dhe demokracise. 

Per lexuesin ka pak rendesi motivimi i autorit ne vetvete. Edhe per shoqerine si te tille.

Arti dhe letersia ndikojne, duam apo s'duam ne. Kohet kane ndryshuar: sot tregu i lire e ka fragmentarizuar pushtetin qe ushtrojne te mesipermet. Kontrolli mbi cilesine dhe synimin e tyre, po ashtu kane ndryshuar. Por eshte e padiskutueshme qe dikur, jo shume larg, arti dhe letersia kane sherbyer me vetedije. Shembulli me i qarte vjen nga arti figurativ qe zhvillohej brenda mjediseve te Kishes, i mbeshtetur financiarisht dhe i kontrolluar imtesisht nga mbeshtetesit financiare, apo porositesit, te cilet ishin klerike. Kultura, po edhe shkenca, qe zhvillohej brenda oborreve mbreterore, po ashtu ka qene e kontrolluar e me nje "qellim". Pra edhe cka shkruante Shakespeare e kish nje "qellim".

Ore kesaj (apo me mire jurise) i lumte vera per cmimin. Po lind pyetja, Kadareja me Cabejn ca m... meritash kane qe kane marre te njejtin cmim. Se s'dime t'i kene kenduar (sic i bie me rregull treshi) gje manallit.  

kam pershtypjen se niveli i letersise ne momdhe eshte si fjala niveli i kampionatit te voleybollit .cdo njeri qe din shkrim e kendim behet nominee per nje cmim letrar.smiley

Sado te mundohen xhibolet & kompania bella t'i ndajne, arti dhe morali jane fatalisht te nderlidhura, njesoj si jane te nderlidhura demokracia dhe totalitarizmi, njesoj si jane te lidhura jeroglifi "k" dhe jeroglifi "p", njesoj si jane te nderlidhura nata me diten dhe dita me naten, etj.

Jane te lidhura ne kuptim qe kane fat i perbashket ne origjine (pranej dhe diskutohet vazhdimisht), pavarsisht se realisht xhibolja i ndan ne menyre demokratike.

Fuqia e njeriut per te prish eshte ekuivalente me fuqine per te ndertuar, jua kam fjalen mos u nisni nga çfar ndodh ne realitet per te percaktuar Origjinen dhe Fatin Perfundimtar. Edhe ne mes shkatrrimit dhe anarkise mbesin te dukeshme Shenjat (etimologji pellazge stalkeriane "shenjte" dhe "shejtan").

 

Konkretisht Ben Cullufja qe eshte aq antikomunist sa qe vret qenin e tij te kuq vetem sepse ka ngjyre te kuqe, kur i ngrefet artistikisht penisi, natyrshem i ngjyroset me ngjyre te kuqe, e qe te mos e shkule nga vetja si performance artistike erotike sado-mazo, e lidh me ngjalme dyfeku dhe penisi mavijoset ne ngjyre blu, duke ruajtur keshtu ngjyrat partiake ne demokraci, qe korespondojne sakte me ngjyrat e veshjeve te bebeve mashkull dhe femer.

                                                                                                                 i Modhismiley

 

Hehe, ke humor mor, edhe fantazi. 

Qe ta themi ate qe eshte, une skam vrare nje mize, por ishte thjesht per ta marre vesh njererzia se nuk i honeps dote komunistat dhe nazistat, dmth urrej ekstremet, te kuptohemi.

Sa per poezine, mund te them se kjo virane (jo Vrima) eshte nje art shume elitar dhe delikat, qe nuk pranon fjalor te rendomt, pershkrime rutine, dhe rreziku per te shkare ne kete fushe plot kristale akulli eshte shume i lart. Nje fije e holle e ndan shijen e holle estetike... nga poezia triumfaliste, vjersherimi i thate dhe banal, nga patetizmi. 

Asgje poetike nuk ka ne "poezite" e Rita Petros. Asgje. Hicfare. Duhet fuqi tjeter, formulim tjeter, ngjyrim tjeter per tu quajtur keto vargje poezi. Por keto jane thjesht qelbsirlleqe te shpifura, sipas mendimit tim;

ah...po kjo çfarë është? Një ishull i ri qenka krijuar
Një çiban më del mbi lëkurë E shpërthen jashtë
Përzier me gjak e qelb Stërlyhen çarçafët e bardhë Me llavën kuqeverdhë...
 
Nëse ju ndoten çarçafët e bardhë,
Tani në treg XXL – CLASSICO / STAIN CHAMPION
  - See more at: http://shqiptarja.com/news.php?IDNotizia...

Ky koment vlen edhe per Xhibin, sigurisht. Sepse ketu nuk eshte fjala per liri personale, Rita Petro eshte e lire te bej cfare ti doj e bardha zemer me jeten e saj, me trupin e saj, me mendimet e saj dhe me Vrimen e saj. Ajo eshte krejt e lire te shkruaj ashtu sic e mendon ajo se eshte poezia. Ndersa ne te tjeret kemi te drejten e plote, morale dhe njerezore te mos pelqejme, te japim mendimin tone se ky liber eshte abuzim i paster dhe nje flliqesire e madhe. Mbi te gjitha, me kete lloj publiciteti plot hile qe po i behet, demton shume te rinjte, sidomos adoleshentet, te cilet mjerisht mund te keqkuptojne dhe te mendojne "oh sa lehte qenka, poezia qenka e thjeshte, kjo qenka poezi erotike..." kur ne fakt kjo eshte thjesht nje llum pervers i nje pseudo poeteje qe merr edhe cmimin "Lumo Skendo"!

Mos kujto se vritet vetem me mitraloz dhe kopaçe, vritet me shume dhe me mire me fjale, siç thote populli: "fjala nuk eshte hekur, por kocka thyen".

Konkretisht edhe shoku Enver nuk ka vra as nje mize, e ka te shkruar ne kujtimet e tij, ose ndoshta Nexhmija, qe vetem nje here mbajti revole, dhe me bezdi, ne nje çast dyshimi per kontroll. Po t'i shihje pushken e tij ne Muze ishte tringo e re, e sapo dale nga arka. Mao akoma me teper, nuk mbante kurre arme, mbajti vetem nje here ne nje moment rreziku kur zhduku nje grup trockist. Me pas ja dorzoi sekretarit te vet duke i thene: "Na merre, hiqma sysh kete kake!".

.... eshte e lire te bej cfare ti doj e bardha zemer me jeten e saj, me trupin e saj, me mendimet e saj dhe me Vrimen e saj!

Kjo eshte liri e xhungles, dhe jo e nje shoqerie te zhilluar e te ndergjegjsuar per parime baze te perjetshme dhe te panegociushme.

Sa per te provokuar muhabetin me ca nocione çapraz ne dukje, se nuk eshte muhabet qe mund te sqarohet me komente. Ne shoqeri te zhvilluara ekziston koncepti i karantines, dmth nje njeri i infektuar, dmth qe ka fut i lire ne trupin e tij te lire nje mikrob te rrezikshem per shoqerine, mbyllet ne karantine, dhe nuk del prej saj vetem mbasi verifikohet qe nuk eshte i rrezikshem.

Nje shoqeri e zhvilluar eshte e ndergjegjsuar per konceptin e pares si nocion publik. Ne rastin ne shqyrtim nese ndonjerit te lire i teket te infektohet me lirine mikrobike te AIDS, ose hidhet ne shinat e trenit si madam Bovari, shkon ne spital, behet invalid, vdes dhe kalamajte i mbeten rrugeve, etj (gjithçka shprehet ne vlefte leku), por paret i paguaj une si taksapagues per te tera traplliqet e lirise se individit. Ka nje kufi harxhim paresh qe mund te mbaje ne kurriz shoqeria per kapriçot e njerzve te lire, pertej ketij kufiri eshte rreziku i shembjes publike, dmth nuk mund te besh çte duash, edhe nga pikpamja pragmatike. Te gjitha ndalesat klasike si psh vetvrasja, inçesti, divorci, pederastia etj i kushtojne shoqerise ne vlefte leku, si gjithnje çeshtjet jane me dy fele, shpirterore dhe materiale.

Ju jeni duke u more vetem me felen shpirterore, dhe kete e beni per hir te feles materiale, ju pelqen shume felja! S'keni faj jeni akoma ne xhungel!

 

hidhet ne shinat e trenit si madam Bovari

Madam Bovari piu arsen, e ngaterron me Ana Kareninen. Sidoqofte, qenke cun sensibel, qerrata.

Nuk e kam ngaterruar une, edhe kjo eshte nje ngaterrese paresh, Ana Karenina eshte varianti rus i madam Bovari, por meqe Rusia ishte vend i varfer dhe arsen lupeni kushtonte, atehere Ana gjeti nje vdekje qe nuk kushtonte, u hodh ne shinat e trenit.

Jam me verte nje qerrata sensibel, nuk u qepem ngambrapa me kot petroninseve romatike qe eksitohen duke lexuar letersi ngambrapamoderne, dhe ato ma shperblejne duke me bere komplimente

 

Duket qe s'ke lexuar as njeren as tjetren. Ana vinte nga shtresa e larte, Bovari ishte nga shtresa e mesme. Menyra e vetvrasjes te te dyja ka nje simbolike te veten. Ca simbolizon treni dhe cfare helmi, nje romantikone si puna jote, nuk e ka te veshtire. Por hap ca libra dreqi e morri se mbete tu kerku ne gugell.

Pse te lexoj libra? Un nuk jam koqe si ju qe lexoni librat e Rita Ores qe e le me barre Arsen Lupeni, nuk kam nevoje te lexoj libra, un jam vete Libri!

                                                                                                          i Modhismiley

 

Ke te drejte. Arti eshte per definicion nje aktivitet i tepert, i kote (superfluous). Prandaj dhe me duken komike keto debatet mbi aftesite edukative te artit dhe librit. Por sic thoshte Levi-Strauss (e di qe i ke pike te dobet strukturalistet): "Askush nuk beson me verberisht ne fuqine magjike te fjales se shkruar sesa analfabeti".

 Arti eshte per definicion nje aktivitet i tepert, i kote (superfluous)

Kopjace, asnje petroninse nuk mund ta shqiptoje kete fraze. Kete mund ta thote ne Sallonin e saj aristokrat vetem Sinjora Bertini, e cila nuk vdes kurre, edhe sikur t'i rrasesh koçifos me take kepuce ne gabzherr.

 

Se pse je lodhur per te bere nje koment carcaf, se marr vesh. Skam asgje kunder asaj qe shkruan ti, madje jam dakort me shumicen e tyre. Dmth, per cfare shkruan nje koment kaq te gjate, dhe ne fund me drejton kete fjali, si goditje nokauti:

Ju jeni duke u more vetem me felen shpirterore, dhe kete e beni per hir te feles materiale, ju pelqen shume felja! S'keni faj jeni akoma ne xhungel!

Shiko, ka nje problem ne fakt. Kam vene re se shume komentues, edhe ti gjithashtu, te veshin atribute qe nuk i ke, te keqintepretojne sipas ngjyrave parapelqyese, te citojne vetem nje fjali dhe e ndertojne gjithe repliken e tyre fantazuese mbi dicka jo reale, duke hyre ne nje mishmash idesh dhe filozofimesh empirike, pa fund. 

Jo mor zotni, une thjesht them se poezia eshte tjeter, qofte edhe ajo erotike, dhe Rita Petro mund ta kete marre cmimin per njemije arsye jashtletrare, por poshtersia eshte shume e thjesht dhe e hapur ne kete rast:

Cmimin "Lumo Skendo" e merr nje autore dhe nje botim qe nuk ka lidhje me artin dhe poezine, nuk ka vlera artistike dhe estetike, kinse eshte i mbushur me fjalor banal dhe pervers!"

Arsyet pse e ka marre zonja kete cmim, e dine ata qe ia kane dhene, qe e kane promovuar edhe ne media. Te Promovosh antivlerat si vlera "ndryshe" dhe qe emancipojne shoqerine.... ne djalle ky far emancipimi!

Ky eshte mendimi im, dhe kaq. Une skam lidhje as me Mao, a ku di une tjeter cfare halucinacionesh fantazon mendja jote.

 

S'do mend qe çfar them ju duket haluçinacion edhe kur flas konkretisht per Mao dhe Enver me qellim te ilustrimit te ideve, te cilat ne fakt jane haluçinacione. Ku jane idete? Ke taku ndonje ide?

Pranej them se jeni ne xhungel, jeni shum te lidh me nocione konkrete aq sa mbeteni per jete tek Rita Ora, Lumo Skendo, Çmimi, Palloshi, madam Bovari qe u hodh ne shinat e trenit kur morri vesh qe Ana Karenina kishte pi arsen lupen, etj.

 

Rita Petro eshte e lire te bej cfare ti doj e bardha zemer me jeten e saj, me trupin e saj, me mendimet e saj dhe me Vrimen e saj.

Nuk e di a e ve dot re apo jo, po eshte shume e ulet qe nje gruaje te ciles s'i kishe degjuar as emrin deri dje (sic ne te gjithe) ti permendesh vaginen, aka vrimen, aka p... E gjitha kjo ne emer te cfare, te debatit parimor per letersine qe duhet te kete vlera estetike? 

Totalitarizmi s'eshte patjeter komunizem, goxha totalitarizem shpalos dhe zotrote kur i thua tjetres ti merru me pi... tate po jo me letersine. Po duhet ta shikosh pak nga larg qe ta vesh re.

Nejse, po e le me kaq se pas piskamave skizoide dhe jashteqitjeve te heretikut s'ja vlen te komentosh pa u futur me kundragaz ne kete teme, e per mua eshte heret per kundragaz, akoma eshte mesdite. 

Xhibi, me keqciton, dhe mbi te gjitha sheh ate qe do ta shohesh ti, pavarsisht se une, perkundrazi jam treguar plotesisht i drejte. 

Rita Petro ka qe ne titull fjalen "Vrima", ku paralajmeron edhe permbajtjen pornografike. Dhe per kete e rruan edhe cmimin "Lumo Skendo", per vlerat e larta artistike, estetike! 

Vertet nuk ia vlen te vazhdohet ky debat per dicka qe ta shpif dhe te fyen inteligjencen. E di shume mire se cfare do te thote poezi erotike, dhe sigurisht cfare do te thote pornografi. 

Tani mos te abuzojme duke e klasifikuar mendimin e tjetrit totalitarist, vetem se nuk eshte i njejte me mendimin tend. Mos me "asgjeso", ashtu sic kishe shkruar ne nje koment tjeter per kete teme, sepse jam plotesisht ne te drejten time qe shkruaj fjaline qe ti ke cituar me siper, kur Rita Petro fiton nje cmim dhe imponohet si vlere estetike!

Disa njerez jane shume te guximshem, duke perfshire Drejtoreshen e BK-se, Jurine e ketij Cmimi qe nuk e dime kush jane (njera prej tyre eshte Dhurata Shehri) si dhe KM qe ia dha cmimin. Sigurisht e guximshme eshte edhe vet autorja. Por jo cdo guxim eshte art. 

Cmimi nuk eshte dhene per vlerat artistike por per cilesine e botimit, liberlidhjen. Ne finale ka qene ky liber dhe nje fjalor. Prandaj me duket se po ngaterroheni kot me cmimin dhe me Biblioteken.

 

 

À LI SHU YI

1957

 

j'ai perdu mon orgueil le peuplier Yang
vous avez perdu Liu ce saule pleureur
flottant et montant droit au neuvième ciel
interrogeant Wu Gang
ils reçoivent l’eau de vie aux fleurs de cannelle

 

solitaire la déesse Chang E déploie largement ses manches
dans le grand espace un moment elle danse pour les patriotes morts
soudain on annonce : dans le monde humain le tigre est dompté
sur le champ comme des torrents ses larmes volantes

NUAGES D'HIVER
1963

 

nuages d'hiver pressés de neige — duvet blanc volant
dix mille pétales se fanant pêle-mêle — rares instantanément
sous la hauteur du ciel court le fleuve bouillonnant de glace
sur la grande terre imperceptiblement un souffle en douceur

 

rien que des fleurs mâles chassant tigres panthères
parmi les meilleurs personne ayant peur des ours
les arbres épanouis mei jouissent de la neige partout sous le ciel
rien d'extraordinaire si le gel tue les mouches

Or mik a mikeshe artikullshkrues,e, a nuk na thua ne c'udhezues te përdorimit te letersisë e gjete kete qe funksioni i letersise na qenka te mesuarit nepermjet argetimit. Pastaj, mbase une jam i trashe une (ka shume te ngjare), po nuk e kuptova se si e ilustronte kete ai shembulli i 1001 neteve? Une aty e lashe kete shkrim, po derisa autor/i,ja ben nje artikull bazuar mbi dicka qe nuk e ka lexuar dhe e deklaron publikisht pa takt qe nuk do ta lexoje (them pa takt, se nuk thuhen keshtu troc gjerat, duhej te na parapergatiste te perballonim tronditjen nga ky njoftim), pse te mos shkruaj une per dicka se ciles i lexova vetem gjysmen.

Nesje, po te nisemi nga ideja e autorit/es, e dini cili eshte funksioni i kinematografise? Besojeni apo jo, por qe te mesoje mua anglishten. Po, or po, keshtu e kam mesuar anglishten une, nga filmat, ashtu si funksioni i televizionit dikur ka qene t'u mesonte shqiptareve italishten. Le te kundershtoje njeri po te doje.
 

Si i tha ajo murgesha priftit, ngjitu më lart të gjesh parajsën? Kështu më duket se i tha. Unë po them të lexosh më me kujdes që, të paktën, edhe nëse nuk biem dakord për mënyrën si i shohim gjërat, të mos keqkuptojmë atë që tjetri e thotë qartë.

Se s'desha të citoj vehten, por ja:

"Letërsia nuk ka për detyrë të argëtojë njerëzit dhe vetëm kaq, por t'i edukojë njerëzit përmes argëtimit."

Pra edukimi, jo të mësuarit; edukimi në kuptimin e transmetimit të diçkaje, të mirë apo të keqe kjo mbetet në ndërgjegjen e shkrimtarit.

Po, edhe cfare ndryshoi kjo te mesuar/te edukuar ne ate qe thashe, megjithese sic e jep shpjegimin e edukimit ti, prape te mesuar eshte. Ja ta bej edhe nje here pyetjen atehere: Kush na paska thene qe funksoni i letersise eshte te edukuarit? 

P. S. Parajsen zakonisht e gjen duke zbritur poshte, po nejse, tjeter muhabet ai.

Argjendis, shqiptaret akoma nuk jane çliruar nga mentaliteti totalitarist (e ka thene edhe xhibolja)!

Me te drejte filoqylsat bejne pyetjen:

Kush na paska thene qe funksoni i letersise eshte te edukuarit?

Kurse filo shkencat ekzakte bejne pyetjen:

Kush na paska thene qe funksoni i ligjit te gravitacionit eshte te edukoje bebet qe te mos dalin nga penxherja, por nga dera?

 

E çër masanej qe e paska thon Njutoni? E kush po pjerdh per Njutonin? Ne s'po pjerdhim per Shekspirin qi osht artist i modh, e jo me per Njutonin!

Sinqerisht te totalitarizmi shqiptar po me shkonte mendja, qe ne fakt ne mendjen time ishte arroganca shqiptare. Nga pohimi (me krenari madje) qe nuk e ka lexuar ate per te cilen po flet, te pohimi tjeter qe jep si postulat per funksionin e letersise. Edhe ta kishte shpikur vete letersine e te kishte patenten, nuk mund te ishte aq i prere e t'i thoshte tjetrit per cfare ta perdore shpikjen e vet. 

Tani edhe funksioni i seksit riprodhimi eshte (funksioni parak), po ne e perdorim me shume per tjeter funksion, madje sic e di ti ka hyre shume ne mode edhe ai seksi joriprodhues ngambrapa (po jo vetem modern) 

nashi edhe ne qe smarrim vesh fare nga poezia,  mendojme qe Rita ne fakt ka dash te bej nje poezi erotike, por i ka dale  pornografike.smiley   

 

e cuditshme eshte qe poezi te tilla  shkruara sot,  jane ku e ku vite drite larg  nga poezi  erotike te shkrura 100 vjet me pare nga rilindasit tane...

ja nje e tille: e bukur,  plot  humor, (vet)sarkazem  etj  nga A.Z Çajupi..

 

Elegji në pleqëri për të shkretën djalëri

Grua seç mu prish kandari
Nuk është më ai i pari
Që s’përtonte ditë e natë
Ndizej si barut i thatë.

Lëre grua se ç’me gjeti
Nuk më bindet më aleti
Ky bandill që çante retë
Më s’ngre kryet përpjetë.

Vjet si kalë turfullonte
Grate e fshatit kur shikonte
Sa i shihte bythëzbuluar
Sulej si qen i tërbuar.

I pushtonte vet të tëra
Zgavra, shpella, guva, verra
Fryhej si nje patëllxhan
Kur shkonte nën fustan.

Sa i vinte mend zanatit
E uronin gratë e fshatit
Po sot çka që është mërzitur
Trup e shpirt i raskapitur?

Shikon çupat siseplota
Me shalë të buta e të ngrohta
Nuset e bardha si dëbora
Që s’i shpëtonin nga dora

Grate e reja sisemedhatë
Qe i ndërronte përnatë…
Dhe s`lëviz të bëhet burrë
Më mbeti vetem për shurrë.

Ah moj grua moj e ngratë
Të mbeti burri kaq thatë
Megjithëse më s`të ngop dot
Por dikur s`kam qenë si sot.

Isha trim dhe djalë i hedhur
Pak usta për të zgjedhur
Buzëqeshja me të tra
Mjaftonte që t’u hante verra.

Por më shumë doja gratë
Vithe gjëra sise mëdhatë
Por dhe çupat shumë i desha
Nuk i lija virgjëresha.

Mazallah mbetçin me barrë
I therrja u bëja varrë!
Nuset e reja me naze
I haja si qofte taze.

I ndukja me buzë e dhëmbë
Sa ngrihej fshati në këmbë
Isha bej me mall me toka
Po bëja se ç’më thosh koka.

Në Zagori dorë e parë
Me sejmere e hyzmeqarë
Kisha kuaj lopë e dhen
Edhe gra me shumë se qen.

Vete i ujdisja të tëra
Ç’me tha koka e s’e bëra?
Në Evropë s’lashë vend pa parë
Kuplarate i mora mbarë.

Shijova bionde gjermane
Meskeputurat persiane
Rreth e qark iu solla botës
Por në Francë lashe mend e kokës.

Kush të dojë le ta provojë
Të ma marrë mikun në gojë
Në Stamboll mos shkofsha kurrë
Bashkohet burri me burrë.

Thonë se është ves i shëmtuar
Mos vdeksha pa e provuar
Por tani kjo punë e pati
U plaka, më ra takati.

Shoku i Tikut,Roni, e ka pas pru kohe me pare kte. Edhe ai me autorsi Cajupin.
Per poezine,gjej me erotike varget:
pam pam pam
pushken e kam
plot me fisheke
kush te m'a preke...

Ravi Zacharias tells the story of a trial in which a lawyer was defending a pornographer of the basest sorts.  The lawyer asked the plaintiff, “Have you ever gone into an art gallery?”  The plaintiff responded, “Yes.”  The lawyer continued, “Have you paid to go into that art gallery?”  Again the plaintiff responded, “Yes.”  “Were there paintings of naked people in that art gallery?”, the lawyer asked.  “Yes,” the plaintiff responded.  “So why do you call that art, but Playboy pornography?”  The plaintiff did not have a response.

Have you ever wondered what the difference is between a piece of art featuring nude figures, and pornography?  Is there a difference?

In A Pilgrim’s Regress, C.S. Lewis wrote about a man who ordered milk and eggs from a waiter in a restaurant.  After tasting the milk he commented to the waiter that it was delicious.  The waiter replied, “Milk is only the secretion of a cow, just like urine and feces.”  After eating the eggs he commented on the tastiness of the eggs.  Again the waiter responded that eggs are only a by-product of a chicken.  After thinking about the waiter’s comment for a moment the man responded, “You lie.  You don’t know the difference between what nature has meant for nourishment, and what it meant for garbage.”

Ravi Zacharias notes that while both art and pornography utilize nude figures, the purpose/motives for portraying the naked body are definitively distinct.  Pornography utilizes nude figures for the pure purpose of stimulating the baser instincts of individuals; instincts that will not be satisfied by that alone.  Art, on the other hand, utilizes nude figures for the purpose of highlighting the beauty of man.  While pornography engenders lust, art engenders admiration for the glory and beauty of the human body, and thus the glory of its Maker.

 

Termi 'roli edukativ i artit" krijon nje lloj alergjie per shkak te shperdorimit qe ju be ketij funksioni nga realizmi socialist.  Arti religjioz ka nje funksion te hapur edukativ per njohjen dhe perhapjen e dijes fetare nder besimtaret dhe askush nuk ja ve ne dyshim vlerat nisur nga ky  funksion. 

Arti nuk eshte thjesht nje ushtrim intelektual dhe as thjesht nje loje e artistit me ngjyrat, fjalet, notat, i zhveshur nga cdo funksion social dhe edukativ. Artet e motivuara vecanerisht kane funksion njohes, percjellin nje qendrim te caktuar ndaj fenomenve sociale, edhe kur artisti eshte i paangazhuar. Arti  eksploron boten e njeriut dhe na con ne disa te verteta te cilat mund te mos i rrokim permes shkencave . Tragjedite e Shekspirit nuk percjellin vetem informacion per epoken e tij por kane edhe nje funksion katarsisi.Ketu qendron roli edukativ i artit, si mjet per humanizimin e njeriut, per edukimin e tij permes te bukures dhe me te bukuren.

Art change the world.

Nuk e di nese autorja ka nje perqasje te sinqerte kundrejt erotizmit apo thjesht eshte nje stun marketingu "i antivleres te asaj qe quhet konservative shqiptare". Personalish besoj se duhet te ekzistoje nje lloj balance midis estetikes dhe erotikes. Ky eshte nje lloj arti sikurse u konsiderua nje lloj arti´ne vitet 60 dhe vepra provokuese e Manzonit

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Lerini keto por merruni me vendimin e Gjykates Kushtetuese te Kosoves qe praktikisht nxorri off-side marraveshjen me asosacionin e komunave serbe.
Ja komenti i zotit Pandeli Majko:

Gjykata Kushtetuese me vendimin e saj ka nxjerr shtetin e Kosovës nga kriza e rrezikut te kthimit ne një strukture permanente te konfliktit midis shqiptareve dhe serbeve. Siguria kombëtare dhe stabiliteti i vendit shpresoj te nxise palet politike ne Prishtine për tu ulur ne dialog pasi kjo qe ndodhi nuk eshte “fitore” e askujt! Jetojmë ne kohe te veshtira ku rregullat ndërkombëtare po shthurren dhe aventurat politike per te konsideruar njeri-tjetrin “armik” mund te sjellin realitete te paimagjinueshme. Deshtimi i politikes europiane ne Kosove eshte fakt.

Politikeberesit e Brukselit eshte mire te bejne nje hap prapa per te mos provokuar perseritjen e deshtimeve te tilla. Per ta, kjo histori mund quhet “ndryshim teksti” ndersa per shqiptaret quhet dicka tjeter. Kosova rrezikoi te kthehej ne nje mekanizem konflikti per te cilen nuk besoj se "burokratet europiane" jane te qarte ende per cfare ka ndodhur.

Cdo konflikt ne Kosove do te implikoje arsyeshem nje anetar te NATO-s qe quhet Shqiperi. Pas kesaj, keta zyrtare duhet te vendosin ne se do te vine vete apo do te dergojne te tjeret per te luftuar ne Ballkan. Kohet e veshtira duhen te na qartesojne per zgjedhje te qarta. Brezi politikaneve te UCK-se eshte e vetmja pergjigje kunder rrezikut te ISIS-it dhe lidhjes se fese me politiken.

Pres dhe shpresoj ti shoh ata qe te ulen ne oden e miqve se bashku e me pas edhe ne kuvendin e Kosoves. Ne cdo rast, ne keto kohe rreziqesh, shqiptaret kane miq. Urime Kosove!”. (sic) /Telegrafi/

t'i kishin dhene cmim edhe Arjol Llukes, gjynah, me duket sikur i perjeton shume poezite e veta, sikur i shkruan teksa i "jeton" ato fizikisht.

Cuna e goca gezuar Krishtlindjet ne jeten reale. Fat dhe shendet...

Na eshte bere Peshku laik, dmth komunist i kuq komplet. I harroi Krishtlindjet. S'ka gje, me peshk, pa peshk, ne i festuam sipas tradites, ashtu si eshte ne Bethlehem. Gezuar te gjithe besimtareve.

u paska dhi jeta edhe ne shqiperi. kan fillu intelektualet vendas te gjejne gezim ne internet. fundi botes eshte afer.

Gjtihe keto debate ne Shqiperi hapen sepse jane ne mes parate... po mos te kishte cmime debile qe jep qeveria me paret e taksapaguesve (kupto: fshataret e Korces, te Fierit, Shkodres, Vlores qe nuk eshte se u plas shume per letersine dhe aq me shume per ate erotike) nuk do kishte edhe kaq shume cic mice mes ketyre palacove qe e quajne veten artiste...

Vrima te ndjell,/ vrima te terheq,/ vrima te kapllon,/ e me s'te leshon! Ndaj ruaju prej vrimes/ mos u lesho me koke/ me ngadale afroju/ t'lezatohesh me oke! 

Për të komentuar tek Peshku pa ujë, ju duhet të identifikoheni ose të regjistroheni (regjistrimi është falas).